Mizah ve Psikoterapi

Provocative Therapy Frank Farrelly'nin Provokatif Terapi metodu

Frank Farrelly with Nick Kemp

Mizah ve Psikoterapi:

Dr. Lawrence Kubie (1971), ünlü bir psikanalist, kaçınılmaz olarak yıkıcı olduğu düşüncesiyle psikoterapide mizahın kullanılmasına karşı çıkmıştır.

Kubie'ye göre mizahın kullanımı danışanın duygu ve düşünce akışını o anki kanallardan başka yerlere çekebilir, hastanın anksiyetelerine karşı bir savunma haline gelebilir, terapistin ciddiyetiyle ilgili şüphe uyandırabilir, transferans (bilinçdışı duygu aktarımı) fenomenini sekteye uğratabilir ve kendini gözlemleme mekanizmalarının netliğini köreltebilir.

Robin Haig mizahla ilgili çalışmalarında danışanların %96'sının sıkıntılarında mizahi bir yön bulduklarında daha iyi hissettiğini, %94'ünün de "kötü" hissediyorlarsa mizahın yardımcı olduğunu bulmuştur.

Haig terapistlere mizahın kullanımıyla ilgili şunu önerir:

"İşin içine terapist tarafından mizahi bir yorum, bir şaka ya da bir anekdot katıldığında, mizahın potansiyel yapıcı ve yıkıcı özelliklerini iyi değerlendirmek önemlidir. Terapist sadece "aktif" mizah kullanmalıdır ve bunu uygun bir sürede yeterli derinlikte tanıdığı bir danışana yapmalıdır. Aktif mizahı bir "şaka sinyali" takip etmelidir (ses tonundaki komik bir değişim, bir yüz ifadesi, beden dilindeki bir değişim vs.) ya da doğrudan danışana bunun şaka amaçlı bir hikâye, söz olduğu söylenmelidir.

. Hasta oyun sinyalini kabul ederse, o zaman terapist devam edebilir, ancak o zaman yakından hastanın tepkisini takip etmelidir. "

(Robin Haig, Mizah Anatomisi. 1988)

Farrelly'nin mizah hakkındaki şu sözlerini aklınıza getirin:

"Mizah güçlü ve etkilidir. Bir nüfuza sahiptir. İnsanların zihinlerini değiştirir. Mizahın bu etkileyici yönünün bizim varoluşumuzun paradoksik doğasından kaynaklandığını düşünüyoruz. İnsanlar güldükleri sırada çok daha kolay etkilenebilir ve uyumlu hale geliyorlar. Şaka yollu söylenen şeylerin ilerde ciddi sözler olarak hatırlanacağını düşünüyoruz. Mizahın üzerimizdeki etkisi zaman içinde devam eder." (pp. 99)

Ve tekrar:

"Psikoterapide, terapist genelde acı ve sıkıntılı durumlarla uğraşır. Bu problemler genelde danışan ya da danışanın yakınları için trajik sonuçlara sahiptir. Ancak, trajedi maskesi insanlık halini tam anlamıyla karşılamaz. Provokatif terapist bu maskenin yanında bir de mizah maskesi takarak yaşamlarımızı ve sıkıntılarımızı daha bütünsel şekilde yansıtır. Ve kahkaha zaferin sesidir." (pp. 92)

(Farrelly ve Brandsma, Provokatif Terapi. 1974)